شمس الدين محمد بن محمود آملي
210
نفائس الفنون في عرائس العيون ( فارسى )
فصل پنجم در علوم عزايم و او را تعزيم و تنجيم نيز گويند اما تعزيم بنابر آنكه هر كه خواهد بدين شغل عمل نمايد بايد كه او را عزيمتى صادق و نيتى موافق بود چه بىتصميم رأى و تسديد عزم ايجاد امرى بر غيرى صورت نبندد و الزام طاعت بر شياطين جن و انس ميسر نگردد . « و هو من عزمت عليك اى اوجبت و حتمت عليك » . و اما تنجيم بنابرآنكه هر علمى را مدتى تعيين كردند كه در آن مدت تمام شود و اوقات مقدر را نجوم خوانند . و نيز بيشتر اعمال موقوف بر رعايت احكام نجوم است و چون بناى عمل پيش محققان اينصناعت موقوفست بر اتخاذ خاتم سليمان عليه السّلام اول شرح آنداده شود و هر كه خواهد بدين علم مشار اليه گردد بايد كه برياضت و طاعت مشغول گردد . و بعضى گفتهاند كه بايد 2 سال روزه دارد و افطار بنان و نمك و سركه و سعتر كند و از حيوانات به كلى اجتناب نمايد و از زنا و شهوات بالمره محترز باشد و در شبانروزى هفت بار غسل كند . و بعضى گفتهاند پنج بار و بعضى ديگر سه بار و كمتر از 2 نشايد در روز يكى و يكى در شب . و بعضى گفتهاند اگر چهل روز رياضت كشد و روزه دارد كافى بود و بعد از رياضت در وقتى كه آفتاب بدرجهء شرف رسيد و زحل در اوج يا در شرف يا در خانه خود باشد و قمر نيكو حال روز پنجشنبه از 2 مثقال نقره خالص و بقولى سه مثقال خاتمى فرو ريزد . و در روز جمعه نگينى از ياقوت يا بيجاده يا بلور صافى در او نشاند و بر